De wortels van valentijn
Valentijn, alom bekend, is op heden een dag waarop men zijn / haar liefste eventjes in de bloemetjes zet. Historisch correct! Maar, zoals verwacht, er schuilt meer achter! Wat ook de cristelijk-mythologische figuur van een heilige Valentinus mag wezen, die laten we vallen! Laten we terugkeren naar onze eigen Germaanse wortels!
In ‘Valentijn’ herkennen we, niet toevallig, de
Germaanse god Vali! Vali is de zoon van Wodan met een andere Ase (maar
wellicht ook reuzin), Rind. Het doel van zijn bestaan bestond er in de
dood van Balder, zijn halfbroer, te wreken! Hij zou uiteindelijk Hodur,
Balder’s blinde tweelingsbroer, doden, hoewel slechts één dag oud!
Vali staat bekend als een dappere in de strijd, maar ook als een
uitstekend boogschutter!
Dat de ‘dag van Vali’, valentijn, in het voorjaar valt is vanzelfsprekend! Balder wordt immers door zijn broer Hodur op Midzomer vermoord! In de Joeltijd wordt het ‘licht’ (Balder?) en het leven (natuur) herboren! De mistoestand in het rijk der goden, maar vooral ook in de wereldse orde werd rechtgezet! Nu rest er enkel nog de wraak! Niet uit haat of vijandschap, maar uit morele plicht! Hodur moest dood, hoewel de bezieler van de moord Loki was! Na de Godendeemstering komen enkele goden terug uit het rijk van Hel! Vali en Hodur, tezamen met enkele andere zonen van Wodan en Donar, zullen dan tezamen de grondleggers zijn van een nieuwe vredevolle wereld.
Logischer wijs kreeg de god Vali een hoogdag waarop hij vereerd wordt! En welke tijd is beter dan in het voorjaar wanneer het leven zichtbaar aan het ontwaken is? Door niet aan het plichtsverzuim van de wraak te verzaken heeft het leven, de innerlijke orde der werelden, door zijn toedoen een nieuwe kans gekregen! Vali’s hoogdag zou het duistere gedeelte van het jaarwiel afsluiten!
Doordat Vali het eeuwige leven, door zijn bijdrage
met name de wraakplicht, een nieuwe kans gaf wordt deze geassocieerd
met vruchtbaarheid en de openbloeiende, ontwakende natuur! Op de
vooravond van deze dag werd er, zoals ook bij sommige andere
vruchtbaarheidshoogdagen, met fakkels over de akkers en velden
gelopen! Deze staat bekend als het (gekerstende) Sint Veltenlopen,
hoewel duidelijk Germaans van oorsprong! In de Middeleeuwen stond sint
Valentijn in de Lage Landen immers bekend als sint Velten!
Eeuwen na de kerstening, in een tijd waarin de Germaanse goden grotendeels vergeten waren, is de invulling van valentijn een weinig veranderd! De beklemtoning van de terugkeer van het licht en dan vooral de ontluikende natuur en hare vruchtbaarheid is mettertijd verschoven naar de ontluikende liefde en vruchtbaarheid tussen man en vrouw!
Voorts mag er wel eens op gewezen worden dat het liefdessymbool bij uitstek, het hart, niets met liefde, maar alles met vruchtbaarheid te maken heeft! Het hart is een zinnebeeld van de moederschoot waar al het leven begint! Dit symbool is getrouwer aan het oorspronkelijke feest van Vali dan wat valentijn op heden is. Een valentijn waar alles om vruchtbaarheid draait!